Veel mensen die naast hun baan een onderneming beginnen, denken dat ze geen recht hebben op de zelfstandigenaftrek. “Ik werk toch 32 uur in loondienst, dan haal ik het urencriterium nooit.”
Dat klopt in veel gevallen niet. Sterker nog: als starter zit je vaak in een gunstigere positie dan iemand die al jaren ondernemer is.
Dit artikel legt uit hoe het werkt.
In het kort
- Het urencriterium (1.225 uur per jaar) geeft toegang tot de zelfstandigenaftrek en de startersaftrek.
- Normaal geldt ook het grotendeelscriterium (meer dan 50% van je werktijd), maar voor starters vervalt die eis.
- Als starter met een baan ernaast hoef je dus alleen de 1.225 uur te halen — zo’n 23 tot 26 uur per week.
- Alle uren tellen mee: ook administratie, acquisitie, marketing en reistijd, niet alleen je factureerbare uren.
- Houd je uren bij vanaf dag één; bij twijfel ligt de bewijslast bij jou.
Wat is het urencriterium?
Het urencriterium is de voorwaarde die de Belastingdienst stelt voordat je gebruik mag maken van een aantal ondernemersaftrekposten. Haal je het, dan krijg je toegang tot onder andere:
- Zelfstandigenaftrek — € 1.200 in 2026 (deze wordt al jaren afgebouwd; in 2027 gaat hij naar ongeveer € 900).
- Startersaftrek — € 2.123 in 2026, boven op de zelfstandigenaftrek. Je mag hem in je eerste vijf jaar als ondernemer maximaal drie keer toepassen. Samen met de zelfstandigenaftrek kom je als starter dus op € 3.323 aan ondernemersaftrek.
- Meewerkaftrek — als je partner meewerkt in je onderneming.
- Stakingsaftrek bij het beëindigen van je onderneming.
Belangrijk om te weten: de mkb-winstvrijstelling (12,7% van je winst in 2026) is niet gekoppeld aan het urencriterium. Die krijg je hoe dan ook, ook als je maar tien uur per week aan je bedrijf besteedt.
De twee voorwaarden
Het urencriterium bestaat uit twee eisen. Dit onderscheid is precies waar het interessant wordt.
Eis 1 — de 1.225-uureis. Je besteedt in het kalenderjaar minimaal 1.225 uur aan je onderneming.
Eis 2 — het grotendeelscriterium. Je besteedt meer dan 50% van je totale werktijd aan je onderneming. Werk je dus 1.600 uur in loondienst, dan zou je meer dan 1.600 uur aan je bedrijf moeten besteden. Voor de meeste mensen met een baan ernaast is dat onhaalbaar.
Eis 2 is waar de meeste mensen op afhaken. En daar zit de uitzondering.
De startersuitzondering: eis 2 vervalt
De kern in één zin
Was je in één of meer van de vijf voorafgaande kalenderjaren géén ondernemer voor de inkomstenbelasting? Dan geldt het grotendeelscriterium niet voor jou. Je hoeft dan alleen de 1.225 uur te halen. Hoeveel je daarnaast in loondienst werkt, is niet relevant.
Rekenvoorbeeld: gestart in 2026, nooit eerder ondernemer
Even concreet:
- Je werkt 32 uur per week in loondienst — ongeveer 1.500 uur per jaar.
- Je besteedt daarnaast 25 uur per week aan je onderneming — ruim 1.225 uur per jaar.
- Het grotendeelscriterium zou je nooit halen. Maar dat hoeft ook niet.
- Je hebt gewoon recht op de zelfstandigenaftrek én de startersaftrek.
Deze uitzondering geldt vijf jaar lang, gerekend vanaf het eerste jaar waarin je ondernemer werd. Voorwaarde is dus dat er in de vijf jaar vóór het betreffende jaar minstens één jaar zat waarin je geen ondernemer was.
1.225 uur — wat is dat eigenlijk?
Het klinkt als veel. In de praktijk valt het mee.
| Verdeling | Uren per week |
|---|---|
| 52 weken per jaar | ruim 23 uur |
| 47 weken (5 weken vakantie) | ruim 26 uur |
| 4 dagen per week | ongeveer 6 uur per dag |
Dat is te doen naast een baan, maar het is geen bijzaak. Je moet er serieus tijd in steken.
Welke uren tellen mee?
Dit wordt sterk onderschat. Álle uren die je aan je onderneming besteedt tellen mee, niet alleen de uren die je factureert.
Meetellen:
- Declarabele uren en werk voor klanten.
- Administratie, facturen maken, bonnetjes verwerken.
- Acquisitie, offertes schrijven, netwerken.
- Je website bijhouden, social media, marketing.
- Reistijd naar klanten en opdrachten.
- Vakliteratuur, cursussen en opleidingen die met je bedrijf te maken hebben.
- Zakelijke telefoongesprekken en e-mail.
Niet meetellen:
- Werk in loondienst.
- Uren voor een onderneming van iemand anders.
Wie alleen zijn factureerbare uren telt, komt vaak veel te laag uit. Reken je administratie en acquisitie mee, dan kom je meestal een heel eind.
Twee dingen waar mensen over struikelen
1. Het is niet naar rato
Start je op 1 oktober? Dan moet je alsnog 1.225 uur halen in dat kalenderjaar. Het criterium wordt niet herrekend naar het aantal maanden dat je ondernemer was. Dat is voor veel mensen die laat in het jaar starten een teleurstelling — en een goede reden om je startdatum te plannen.
2. Je moet het kunnen bewijzen
De Belastingdienst controleert hierop, en bij twijfel ligt de bewijslast bij jou. Een achteraf in elkaar geflanste urenlijst houdt geen stand. Wat wel werkt: een simpele urenregistratie die je bijhoudt terwijl je bezig bent — datum, aantal uur, wat je gedaan hebt. Een spreadsheet is genoeg. Ondersteunend bewijs zoals agenda’s, e-mails, offertes en reisgegevens maakt je verhaal sterker. Doe dit vanaf dag één, niet in december.
Wat levert het op?
Rekenvoorbeeld: het belastingvoordeel
Als starter tel je de zelfstandigenaftrek van € 1.200 en de startersaftrek van € 2.123 bij elkaar op: € 3.323 die van je winst af gaat. Bij een verrekentarief van 37,56% scheelt dat je ongeveer € 1.250 aan belasting. Per jaar, en dat drie jaar lang.
Ben je geen starter meer, dan blijft de zelfstandigenaftrek van € 1.200 over. Dat is ongeveer € 450 belastingvoordeel.
Dat is geen levensveranderend bedrag, maar het is wel geld dat je gewoon laat liggen als je je uren niet bijhoudt. En de administratie die je ervoor moet doen — een urenlijst — heb je toch al nodig. Benieuwd wat je onder de streep overhoudt? Reken het na met onze zzp-belastingcalculator.
Houd er wel rekening mee dat de zelfstandigenaftrek de komende jaren verder wordt afgebouwd. Bouw je plannen er niet volledig op.
Twijfel je of je het haalt?
Zit je rond de grens? Dan is dit precies het moment om er iemand naar te laten kijken — niet in maart als de aangifte moet. Met nog een paar maanden te gaan kun je nog sturen.
Bij Bedrijfsboekhouder.com kijken we mee naar je urenregistratie, controleren we of je op koers ligt en zorgen we dat je aftrek klopt in de aangifte inkomstenbelasting. Ben je zzp’er, dan doen we dat voor een vast bedrag per maand, zonder verrassingen.
Veelgestelde vragen
Ik heb een baan en daarnaast een eenmanszaak. Kan ik de zelfstandigenaftrek krijgen?
Ja, als je 1.225 uur aan je onderneming besteedt. Ben je starter — dus was je in één of meer van de vijf voorafgaande jaren geen ondernemer — dan hoef je niet aan het grotendeelscriterium te voldoen en telt alleen die 1.225 uur.
Hoeveel uur per week is 1.225 uur?
Ongeveer 23 tot 26 uur per week, afhankelijk van hoeveel weken vakantie je rekent.
Tellen mijn administratie-uren mee?
Ja. Alle uren die je aan je onderneming besteedt tellen mee, inclusief administratie, acquisitie, marketing en reistijd.
Ik ben in oktober gestart. Geldt er een lager urencriterium?
Nee. Het urencriterium wordt niet naar rato herrekend. Je moet ook dan 1.225 uur halen in dat kalenderjaar.
Hoe bewijs ik mijn uren?
Met een urenregistratie die je bijhoudt tijdens het jaar. Datum, aantal uren en wat je hebt gedaan. Aanvullend bewijsmateriaal zoals agenda’s, offertes en e-mails versterkt je positie.
Geldt het urencriterium ook voor de mkb-winstvrijstelling?
Nee. De mkb-winstvrijstelling krijg je ongeacht het aantal uren dat je aan je onderneming besteedt.
Twijfel je of je het urencriterium haalt? Plan een vrijblijvend gesprek in — we kijken mee en zorgen dat je geen aftrek laat liggen.
Lees ook: zelf boekhouden of uitbesteden?, wat een boekhouder kost, uurtarief berekenen (rekentool) en jaarcijfers voor een hypotheek als zzp’er.
Werk je als zzp’er? Lees ook wat er verandert rond de Wet DBA en schijnzelfstandigheid, of doe direct de schijnzelfstandigheid-check.